🧪 نام آزمایش  :  ALT (SGPT)
        آلانین آمینوترانسفراز

📌 توضیح کلی آزمایش
ALT  یک آنزیم هپاتوسلولار است که عمدتاً در کبد وجود دارد و در متابولیسم آمینواسیدها نقش دارد. افزایش سطح ALT در خون معمولاً نشان‌دهنده آسیب سلولی کبدی است.

این آزمایش یکی از مهم‌ترین شاخص‌های عملکرد کبد است و اغلب همراه با  AST ، ALP ، Bilirubin  و دیگر آزمایش‌های عملکرد کبد درخواست می‌شود.

📌 کاربردهای بالینی آزمایش
• تشخیص آسیب کبدی حاد یا مزمن:
 
هپاتیت ویروسی (A, B, C)
 داروها یا سموم هپاتوتوکسیک
 بیماری‌های خودایمنی کبد
 استئاتوهپاتیت غیرالکلی (NAFLD/NASH)

• پایش پیشرفت بیماری کبدی
• ارزیابی پاسخ به درمان‌های دارویی یا هپاتیت
• غربالگری افراد در معرض خطر بیماری کبدی

⚙️ فیزیولوژی و مکانیسم آزمایش

🚨 علائم بالینی مرتبط با سطح غیرطبیعی ALT

🔬 آزمایش‌های مکمل
• AST (SGOT) و نسبت AST/ALT
• ALP و Bilirubin
• Albumin و PT (برای ارزیابی عملکرد سنتز پروتئین کبد)
• Viral hepatitis serology (HBV, HCV, HAV)
• Imaging (Ultrasound / FibroScan) در موارد مزمن

🧍‍♂️ ضرورت تشخیص زودهنگام
تشخیص زودهنگام افزایش ALT می‌تواند از پیشرفت بیماری‌های کبدی مزمن، سیروز و نارسایی کبد جلوگیری کند و امکان درمان به موقع را فراهم نماید.

⏳ عوارض تشخیص دیرهنگام
• پیشرفت هپاتیت مزمن و سیروز
• نارسایی کبدی و نیاز به پیوند
• افزایش ریسک سرطان کبد
• کاهش کیفیت زندگی ناشی از خستگی و اختلالات گوارشی

🔺 عوامل افزایش کاذب ALT
• داروهای هپاتوتوکسیک (استامینوفن، آمیودارون، متوترکسات)
• الکل و سموم محیطی
• چاقی و  NAFLD/NASH
• ورزش شدید و آسیب عضلانی (میزان کمتر نسبت به AST)

🔻 عوامل کاهش کاذب ALT
• کمبود ویتامین  B6
• کاهش جرم کبدی در سیروز پیشرفته
• سن بالا و کاهش فعالیت متابولیک

📚 منابع
•  Tietz Textbook of Clinical Chemistry
•  Nelson Textbook of Pediatrics  Liver Function
•  Harrison’s Principles of Internal Medicine  Liver Disease
•  UpToDate  “ALT and AST Interpretation”
•  Mayo Clinic Laboratories  Alanine Aminotransferase(ALT)