❤️ آنژین صدری / بیماری گرفتگی رگ های قلبی
Angina Pectoris / Coronary Artery Disease (CAD)
📘 توضیح کلی
آنژین صدری ( درد قفسه سینه ) به درد یا فشار قفسه سینه گفته می‌شود که معمولاً در اثر کاهش جریان خون به عضله قلب ایجاد می‌شود. این وضعیت اغلب ناشی از تصلب شرایین کرونری ( رگ های قلبی ) است؛ یعنی باریک شدن یا انسداد عروق کرونری به‌دلیل رسوب چربی و کلسترول. آنژین می‌تواند پایدار (در فعالیت یا استرس) یا ناپایدار (در حالت استراحت یا با شدت بیشتر) باشد. بیماری کرونری قلب یکی از مهم‌ترین علل مرگ‌ومیر در جهان است.
🌍 همه‌گیرشناسی
- بیماری کرونری قلب عامل اصلی مرگ‌ومیر در جهان است.
- شیوع آنژین پایدار در بزرگسالان حدود 3 تا 4٪ است.
- مردان بالای 45 سال و زنان بالای 55 سال بیشتر در معرض خطر هستند.
- در ایران، بیماری‌های قلبی- عروقی حدود 40٪ مرگ‌ومیرها را تشکیل می‌دهند.
⚠️ علائم بالینی
- درد یا فشار قفسه سینه (اغلب پشت استخوان جناغ).
- انتشار درد به بازو، گردن، فک یا پشت.
- تنگی نفس.
- تعریق سرد.
- تهوع یا سرگیجه.
- در آنژین پایدار : درد معمولاً با فعالیت یا استرس ایجاد و با استراحت یا نیتروگلیسیرین بهبود می‌یابد.
- در آنژین ناپایدار : درد شدیدتر، طولانی‌تر و حتی در حالت استراحت رخ می‌دهد.
🧪 علت‌های بروز بیماری
- تصلب شرایین کرونری( گرفتگی رگهای قلبی ) ؛ رسوب چربی و کلسترول در دیواره عروق.
- عوامل خطر:
- فشار خون بالا
- دیابت
- چربی خون بالا
- سیگار
- چاقی و کم‌تحرکی
- سابقه خانوادگی بیماری قلبی
🛡️ راه‌های پیشگیری
- ترک سیگار.
- کنترل فشار خون، دیابت و چربی خون.
- رژیم غذایی سالم (کم‌چرب، کم‌نمک، سرشار از سبزیجات و فیبر).
- فعالیت بدنی منظم.
- مدیریت استرس.
- پایش دوره‌ای سلامت قلب در افراد پرخطر.
🔬 نحوه تشخیص بیماری و آزمایش های تشخیصی
|
نوع آزمایش
|
کاربرد
|
|
نوار قلب (ECG)
|
بررسی تغییرات ایسکمیک
|
|
آزمایش ورزش (Exercise Test)
|
ارزیابی پاسخ قلب به فعالیت
|
|
اکوکاردیوگرافی
|
بررسی عملکرد قلب و دریچه‌ها
|
|
آنژیوگرافی کرونری
|
تشخیص دقیق محل و شدت انسداد
|
|
CT آنژیوگرافی
|
روش غیرتهاجمی برای بررسی عروق کرونری
|
|
آزمایش خون
|
بررسی آنزیم‌های قلبی و عوامل خطر (چربی، قند انزیم های مرتبط )
|
💊 درمان بیماری
درمان شامل کنترل علائم و کاهش خطر حمله قلبی است.
- داروها:
- نیتروگلیسیرین برای کاهش درد.
- بتابلوکرها برای کاهش ضربان قلب و نیاز اکسیژن.
- آسپیرین یا داروهای ضدپلاکت برای پیشگیری از لخته.
- استاتین‌ها برای کاهش کلسترول.
- مهارکننده‌های ACE یا ARB برای کنترل فشار خون.
- روش‌های مداخله‌ای:
- آنژیوپلاستی و استنت‌گذاری.
- جراحی بای‌پس عروق کرونری (CABG) در انسدادهای شدید.
⚠️ عوارض و پیش‌آگهی
- سکته قلبی (MI) .
- نارسایی قلبی.
- آریتمی‌های خطرناک.
- پیش‌آگهی : با درمان مناسب، کیفیت زندگی بهبود می‌یابد اما نیازمند پایش مادام‌العمر است.
📚 منابع اطلاعاتی
- American Heart Association – Angina
- Mayo Clinic – Coronary Artery Disease
- UpToDate Clinical Database