🚨 نارسایی حاد کلیه
Acute Kidney Injury(AKI)
📘 توضیح کلی
نارسایی حاد کلیه یا AKI به کاهش ناگهانی عملکرد کلیه‌ها گفته می‌شود که باعث تجمع مواد زائد، اختلال در تعادل مایعات و الکترولیت‌ها، و افزایش سموم در خون می‌شود. این وضعیت معمولاً در بیماران بستری، به‌ویژه در بخش مراقبت‌های ویژه، رخ می‌دهد و می‌تواند ناشی از کاهش خون‌رسانی به کلیه، آسیب مستقیم به بافت کلیه یا انسداد مسیر خروج ادرار باشد.
اگر به‌موقع تشخیص داده شود، عملکرد کلیه‌ها در بسیاری از موارد قابل بازگشت است. اما در صورت تأخیر یا وجود بیماری‌های زمینه‌ای، ممکن است منجر به نارسایی دائمی کلیه یا مرگ شود.
🌍 همه‌گیرشناسی
⚠️ علائم بالینی
علائم بسته به شدت و علت زمینه‌ای متفاوت‌اند:
🧪 علت‌های بروز بیماری
AKI معمولاً به سه دسته علت تقسیم می‌شود:
۱. علل پیش‌کلیوی (قبل از کلیه):
۲. علل داخل کلیه (آسیب بافتی):
۳. علل پس‌کلیوی (انسداد خروجی):
🛡️ راه‌های پیشگیری
🔬 نحوه تشخیص بیماری و آزمایشات تشخیصی
|
نوع آزمایش |
کاربرد |
|
کراتینین سرم |
شاخص اصلی عملکرد کلیه؛ افزایش آن نشانه نارسایی |
|
اوره خون (BUN) |
افزایش آن همراه با کراتینین نشانه اختلال تصفیه |
|
الکترولیت‌ها |
بررسی سدیم، پتاسیم، کلسیم؛ اختلال در تعادل آن‌ها رایج است |
|
آنالیز ادرار |
بررسی وجود خون، پروتئین، سلول‌ها یا کریستال‌ها |
|
سونوگرافی کلیه |
بررسی اندازه کلیه، انسداد حالب یا سنگ |
|
حجم ادرار |
کاهش آن نشانه مهم در تشخیص AKI |
💊 درمان بیماری
درمان بستگی به علت زمینه‌ای دارد و شامل موارد زیر است:
درمان حمایتی:
درمان علت زمینه‌ای:
در موارد شدید:
📚 منابع اطلاعاتی